"Nói phải củ cải cũng nghe được"- Tục ngữ Việt Nam.

Archive for Tháng Năm, 2015

Thi sĩ Tản Đà đến Long Xuyên

nguồn: VNTB – Tản Đà đến Long Xuyên

Truyện ngắn Trần Thế Kỷ (VNTB)

Ai trong chúng ta lại chẳng từng được thưởng thức những áng thơ tuyệt tác của Tản Đà. Ông được xem là nhà thơ Việt Nam lớn nhất thế kỷ 20. 

Năm Đinh Mão (1927), tờ An Nam Tạp Chí của thi sĩ Tản Đà bị thất bại, phải tạm đình bản. Đây cũng là dịp tốt để nhà thơ thực hiện chuyến thăm miền Nam theo lời mời trước đó của nhiều bạn bè thân hữu.

Tản Đà đi đến đâu được trọng vọng đến đó: Phong lưu chẳng thiếu đâu đâu, nước non đưa đón khắp hầu gần xa. Trong chuyến Nam du lần này, đáng nhớ nhất có lẽ chính là chuyến thăm Long Xuyên mà sau này nhà thơ có ghi lại trong bài: “ Thú ăn chơi”: Long Xuyên chén mắm, Nghệ An chén cà.

* * *

Chiếc xe thổ mộ bon bon lăn bánh trên con đường đất hai bên xanh mát những hàng sao. Đường bằng phẳng lại thêm ngựa khỏe và cổ xe còn mới nên xe chạy khá êm. Gió mát buổi sớm khiến khách trên xe thấy lòng thơ thới. Một đàn cò trắng bay dịu dàng trên nền trời không một gợn mây. Hồn quê nhịp theo tiếng vó ngựa lóc cóc.

Long Xuyên xưa!

Không kể ông già đánh xe, thảy có bốn người, ba phụ nữ và một người đàn ông. Tuổi gần 40 mươi, dáng hơi đẫy, ông ta có gương mặt hồng hào, đôi mắt sáng và mái tóc hơi điểm bạc. Đó chính là Tản Đà, nhà thơ nổi tiếng từ Bắc chí Nam.

Ngồi đối diện với thi sĩ là một thiếu nữ tuổi gần đôi mươi, nước da trắng trẻo, vóc người thanh tú, mặc bộ bà ba bằng lụa mềm mại.

– Sắp tới làng Kiến Hòa chưa cô? Tản Đà hỏi người bạn đồng hành.

– Dạ, sắp tới rồi thầy Hai. Thiếu nữ lễ phép đáp. Thầy Hai tới đó chắc có chuyện chi?

– Đúng vậy. Tản Đà mỉm cười. Tôi tới đấy thăm người bạn là ông Cai Tổng. Cô em chắc người vùng này?

– Thưa phải. khi nào xe tới nhà ông Cai Tổng, em sẽ nói thấy Hai biết.

Thiếu nữ như muốn nói gì thêm nhưng lại thôi, chỉ tủm tỉm cười để lộ hai má lúm đồng tiền trông duyên dáng đáo để, khiến trái tim đa tình của thi sĩ đập liên hồi.

* * *

– Cho xuống, bác Ba ơi!

Thiếu nữ nói lớn. Cỗ xe từ từ dừng lại trước cổng một ngôi nhà to ngói đỏ tường vàng tọa lạc trong một khu vườn rộng trồng nhiều cây ăn trái.

– Tới nhà ông Cai Tổng rồi thầy Hai.

Cô gái nói với Tản Đà. Cả hai cùng xuống xe. Cô ta tự nhiên mở cổng với vẻ rất quen thuộc.

– Tía ơi, có khách.

Cô nàng nói với người đàn ông mặc bộ py -gia – ma đang lúi húi bên mấy chậu hoa trước nhà. Đó là một người tuổi trạc năm mươi, có vóc dáng tao nhã và gương mặt hiền hậu dễ gần. Nghe tiếng thiếu nữ, ông ta ngẩng nhìn ra phía cổng. Tản Đà nhận ra ngay chính là ông Cai Tổng năm ngoái trong dịp ra Hà Nội đã ghé thăm nhà thơ và hết lời mời mọc vào chơi Long Xuyên khi có dịp.

– Hóa ra cô em là con gái ông Cai Tổng. Tản Đà ngạc nhiên. Sao khi nãy trên xe không cho tôi biết.

Cô gái không đáp, chỉ mỉm cười, ông Cai Tổng thấy khách quý thì rất đỗi sung sướng, vội bước tới tay bắt mặt mừng.

– Thật vinh hạnh cho tôi được thi sĩ Tản Đà viếng thăm.

– Ủa, té ra Thầy Hai là Tản Đà thi sĩ. Đến lượt thiếu nữ ngạc nhiên, tròn xoe đôi mắt. Sao khi nãy trên xe không cho em hay.

– Tiên sinh đi đường xa hẳn là mệt nhọc. Mời tiên sinh vào nhà để vợ chồng tôi được hầu chuyện.

Ông Cai Tổng ân cần nắm tay nhà thơ đoạn quay sang con gái:

– Con đi pha ấm trà ngon và gọi má ra yết kiến tiên sinh.

Phòng khách của ngôi nhà gợi cho Tản Đà một cảm giác thân quen. Thật ra nó không khác mấy so với những nhà khá giả khác: phía cuối là tủ thờ gia tiên, giữa nhà là bộ bàn ghế bằng gụ hoặc cẩm lai, bên phải là bộ ván ngựa bằng gỗ mun…nhưng điểm thú vị ở đây khiến nhà thơ cảm thấy gần gủi chính là kệ sách lớn nằm sát tường bên trái với hàng trăm cuốn sách, thảy được đóng bìa cứng cẩn thận. Sách chữ Tây có, chữ Hán có nhưng đa phần là chữ quốc ngữ mà hầu hết là về văn chương. Đặc biệt trong đó có nhiều sách do chính Tản Đà sáng tác hoặc dịch thuật như Khối tình, Thề non nước, Đại Học, Kinh thi… chứng tỏ chủ nhân là người có học, biết trọng thơ văn.

Chủ và khách ngồi được một chốc thì cô gon gái và bà mẹ cùng bước ra. Cô bưng bộ trà rất đẹp, có khi làm ở bên Tàu hay Nhật Bổn. Bà mẹ tuổi ngoài bốn mươi, dáng vẻ hiền lành với gương mặt thật phúc hậu. Bà cúi đầu chào quý khách, rót trà mời khách và giới thiệu con:

– Thưa tiên sinh, vợ chồng tôi có cả thảy bốn đứa, ba gái, một trai. Hai đứa lớn đi lấy chồng xa. Con Tư này học song Pri-me thì nghỉ, còn thằng út đang học trên tỉnh, sắp lấyThành chung.

– Ông bà thật may mắn có cô Tư xinh đẹp quá – Tản Đà cười, liếc nhìn thiếu nữ. Chắc khối cậu chết mê.

– Ôi chao, nó kén lắm, tiên sinh ơi. Bà mẹ lắc đầu. Con trai ông quan tỉnh hỏi, nó chưa chịu lấy. Chỉ cần nó gật đầu, người ta tới rước nó ngay. Vậy mà…

– Thôi, bà và con Tư chuẩn bị cơm nước mời tiên sinh. Ông Cai Tổng khoát tay. Để tôi hầu chuyện tiên sinh.

* * *

Bên ấm trà ngon, chủ khách say sưa đàm đạo với nhau về đủ mọi chuyện trên đời: Chuyện quốc sự, chuyện mưa nắng, chuyện văn thơ, đặc biệt là tình hình sáng tác của chính Tản Đà thi sĩ.

Chẳng mấy chốc đã sắp đến giờ ngọ. Bữa tiệc đãi khách bắt đầu được cô Tư và mẹ dọn ra.

– Ôi chao, tôi sắp được một bữa đại yến đây!

Tản Đà xuýt xoa nhìn những món ngon được đặt lên tấm ván ngựa. Gồm hai mâm. Một con gà quay vàng ươm, một chú vịt luộc tròn trịa. Cả hai nằm chung một mâm với chai rượu ngâm thuốc Bắc. Mâm kia để đầy khế chua, rau sống, gừng lát, chuối chát, ớt nguyên trái, thịt ba rọi luộc chín xắt ra từng miếng, bánh tráng, một chén nước mắm… Nhưng trung tâm của mâm này chính là một dĩa to đựng món mắm nổi tiếng của vùng Long Xuyên – Châu Đốc mà Tản Đà sẽ không bao giờ quên.

Thức ăn đã dọn xong, ông bà Cai Tổng mời nhà thờ cùng ngồi lên ván, bắt đầu bữa tiệc. Cô Tư không ăn chung, ngồi ghế chờ sai bảo.

– Đây là món gì? Tản Đà chỉ tay vào dĩa mắm, mùi thơm của mắm khiến nhà thơ ứa nước miếng.

– Thưa tiên sinh, đây là món mắm do chính con Tư nhà tôi làm – bà chủ mau mắn đáp.

Bà chủ vừa nói vừa lấy bánh tráng cuốn mắm, khế chua,…Xong cho vào một dĩa không.

– Bánh tráng cuốn này chấm với nước mắm ăn rất ngon. Mời tiên sinh dùng thử – Bà Cai Tổng hai tay cầm dĩa bánh tráng cuốn đưa cho Tản Đà. -Tiên sinh dậm thêm trái ớt hoặc tép tỏi lại càng đậm đà hơn.

Thi sĩ cứ y như lời, dùng ngay, không khách sáo. Ăn tới đâu, đã mồm tới đó. Càng ăn, càng đã. Chẳng mấy chốc mâm có mắm gần cạn. Nhà thơ tuyệt nhiên không động đũa tới món gà, vịt. Những thứ đó không còn lạ gì. Ông bà Cai Tổng thấy nhà thơ ăn uống ngon miệng lấy làm sướng dạ lắm.

– Xin hỏi cô Tư làm món mắm này như thế nào?

Cuối tiệc, Tản Đà quay sang hỏi cô con gái cưng của gia chủ.

– Dạ thưa, cũng đơn giản thôi. Cô Tư lễ phép đáp. Chỉ việc lấy cá lóc hoặc cá bông, lựa con to đánh vẩy, cạo vây, rửa sạch ngâm muối trong khạp chừng nữa tháng…

– Rồi sao nữa? Tản Đà lại hỏi. Giọng nói dễ thương cũng như sự duyên dáng của cô Tư khiến nhà thơ chăm chú lắng nghe.

– Dạ thưa, để mười lăm ngày cho thấm, vớt cá ra chặt bỏ đầu, lột da, lóc xương, lấy thịt thái nhỏ rồi ướp đường, bột ngọt…

– Rồi sao nữa? Tản Đà lại hỏi, mắt cứ nhìn cô Tư chằm chằm, không biết vì muốn tìm hiểu nghệ thuật làm mắm hay vì cô Tư dễ thương quá.

– Dạ thưa, sau đó lấy đu đu sắt nhuyễn từng sợi, vắt mủ phơi một ngày, cho đu đủ dẻo, xong cho mắm vào khạp, lấy gạo lức rang xay nhuyễn làm thính rãi đều, đậy khạp thật khít. Mắm cho vô khạp độ tuần lễ là ăn được.

– À, cả một nghệ thuật. Thế mới biết nghề ăn cũng lắm công phu. Cô Tư giỏi quá, đủ cả công dung ngôn hạnh.

Tản Đà tấm tắc khen làm cô Tư hai má ửng hồng, cười bẽn lẽn. Rồi ra chiều hả hê, nhà thơ lim dim hai mắt, ngâm nga mấy vần thơ:

“Còn trời, còn nước, còn non

Tiền trình vạn lý, anh còn chơi xa”

* * *

Tản Đà ở chơi Long Xuyên mấy ngày thì về Hà Nội, kết thúc chuyến Nam du.

Về đến nhà, lòng nhà thơ bừng lên nỗi nhớ miền Nam. Nhớ da diết. Từng khuôn mặt thân quen của bạn bè trong đấy lần lượt trở về trong tâm trí. Nhưng người nhà thơ nhớ nhất chính là cô con gái cưng của ông bà Cai Tổng ở làng Kiến Hòa. Nhớ hai má lúm đồng tiền mỗi khi cô cười, nhớ dáng đi mềm mại, nhớ hàm răng trắng đều, nhớ giọng nói ngọt ngào …

Nhớ nhiều lăm. Nhiều lúc nhà thơ muốn vào ngay Long Xuyên để được thấy lại khuôn mặt người con gái đáng yêu. Không ai cấm nhớ. Nhưng nhớ thì làm được gì. Giá chưa từng gặp còn hơn!

Biết vậy, nhưng nhà thơ vẫn cứ nhớ:

Bốn phương mây nước, người đôi ngã

Hai chữ tương tư, một gánh sầu.

Cứ thế, ôm mối tương tư, nhà thơ trở nên lẫn thẩn suốt cả tháng liền, người cứ rạc cả đi. Ai có hỏi dạo này sao có vẻ đăm chiêu, ít nói, Tản Đà tiên sinh chỉ cười gượng gạo:

– Nhớ mắm Long Xuyên.

‘Chỉ quyền im lặng là không đủ’

Ý kiến: ‘Chỉ quyền im lặng là không đủ’

BBC

Luật sư Ngô Ngọc Trai

Gửi tới BBC từ Hà Nội

28-05-2015

Hôm qua 27/5, báo Tuổi trẻ có bài Các tướng công an không muốn quy định “quyền im lặng”.

Bài báo phản ánh nội dung họp bàn của các đại biểu Quốc hội về Bộ luật tố tụng hình sự sửa đổi, các đại biểu là tướng Công an đều không muốn quy định quyền im lặng trong bộ luật này.

Lý do đưa ra là quy định sẽ gây khó khăn cho hoạt động điều tra đấu tranh phòng chống tội phạm.

Tâm lý đấu tranh

Các ông tướng Công an là đại diện cho ngành điều tra cho nên tâm lý nhận thức mang nặng tính đấu tranh phòng chống tội phạm.

Họ cho rằng quy định quyền im lặng đề cao quyền công dân, quyền của bị can một cách không cần thiết trong khi gây khó cho hoạt động điều tra.

Họ cho rằng quy định quyền im lặng nhằm tránh bức cung nhục hình, nhưng bức cung nhục hình lâu nay chỉ là cá biệt ít ỏi do anh em điều tra nóng vội chứ không phải là tệ trạng rộng khắp.

Thực ra việc đòi hỏi cần tạo điều kiện thuận lợi để đấu tranh chống tội phạm là chính đáng, ai mà chẳng muốn chống tội phạm?

Thực chất lâu nay các quy định pháp luật đều đã tạo không gian quyền hạn rộng rãi cho hoạt động điều tra xử lý tội phạm.

Nhưng cũng nên biết rằng mục đích đấu tranh phòng chống tội phạm chỉ là một trong nhiều mục đích của Bộ luật tố tụng hình sự.

Điều 1 Bộ luật tố tụng hình sự quy định về nhiệm vụ của Bộ luật này đã viết về một loạt nhiệm vụ của Bộ luật tố tụng hình sự.

Các nhiệm vụ như: Bảo vệ chế độ, bảo vệ lợi ích nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, bảo vệ trật tự pháp luật xã hội chủ nghĩa và cuối cùng là đấu tranh phòng ngừa và chống tội phạm.

Mục tiêu nhiệm vụ đấu tranh phòng ngừa và chống tội phạm được nhắc đến sau cùng, cũng tức là tinh thần của Bộ luật tố tụng hình sự coi trọng việc bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của công dân hơn.

(more…)

THƯ GIÃN CUỐI TUẦN: Tình yêu học trò tiểu học

Tình yêu học trò tiểu học

Lời than thở của GNLT

Ngày xưa Lãng tử cũng yêu sớm từ lúc tiểu học, nhưng đó chỉ là càm xúc đơn phương, tâm sinh lý đang tự lớn theo tầm vóc thôi. Chả có gì xảy ra. Không phải vì 5 Điều Bác Dạy cấm khoản yêu đương. Ngày nay, các bé tiểu học cố quàng khăn đỏ thời trang, bỏ 5 Điều đi đâu mất, yêu nhau như bài báo Tuổi Trẻ dưới đây thì thực là thời đại loạn rồi. Hậu sinh khả úy! Nếu chỉ như câu danh ngôn “Tinh yêu đầu tiên- trò chơi cuối cùng” thì chả đángh lo.

GNLT

TT – Con trai tôi học lớp 5, bé thường kể với tôi chuyện trong lớp. Trong đó có chuyện bạn này “cặp” với bạn kia, bạn này “bắt cá hai tay” bị phát hiện và ghen ra sao… 

Học sinh Trường tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm (Q.1, TP.HCM) làm bánh trong buổi ra mắt CLB “Khéo tay hay làm” - Ảnh: Xuân Bình
Học sinh Trường tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm (Q.1, TP.HCM) làm bánh trong buổi ra mắt CLB “Khéo tay hay làm” – Ảnh: Xuân Bình
Cô bạn tôi dạy tiểu học khoe năm nào dạy lớp 4, lớp 5 cũng thu được cả đống “thư tình” của học trò. Ngoài những câu ngây ngô kiểu “chắc tớ thích cậu rồi đó” hoặc “tụi mình làm bạn ha” thì không thiếu những câu có thể khiến các bậc phụ huynh “đứng hình” như “làm bà xã mình nhe”,  “kiss you, baby”…

Tôi hỏi sao con biết thì con trả lời hồn nhiên “lớp con ai cũng biết, mấy cặp đó công khai hết mà”. Công khai theo kiểu hay tìm cách quay lên quay xuống trong lớp nhìn nhau cười, nắm tay nhau hoặc đi cùng nhau xuống căngtin, hẹn hò ngồi nói chuyện ở sân thể thao…

Nếu những rung động đầu đời chỉ dừng ở đó, chúng ta có thể chỉ tặc lưỡi “trẻ con bây giờ phát triển sớm quá”.

Những ngày cuối năm học này, bọn trẻ tặng nhau những món quà kỷ niệm khi ra trường, các “cặp đôi” cũng vậy. Con tôi cho biết “lớp con có bốn cặp đôi, các bạn mua nhẫn cặp tặng cho nhau, có ba cặp thành công, đeo luôn rồi”.
(more…)

“GÌ CŨNG THU, THÌ DÂN CHỊU THẾ ĐÉO NÀO ĐƯỢC!” *

“GÌ CŨNG THU, THÌ DÂN CHỊU THẾ ĐÉO NÀO ĐƯỢC!” *

 chú Tễu blog
Báo Tiền Phong: Gì cũng thu, dân sao chịu nổi?

Văn Kiên – Nguyễn Dũng

06:14 ngày 30 tháng 05 năm 2015

TP – Sáng 29/5, nhiều tổ Quốc hội “nóng ran” khi thảo luận về Dự thảo Luật phí và lệ phí. Theo phân tích của một số đại biểu (ĐB), con số 51 khoản phí và 39 khoản lệ phí được đề cập Danh mục phí và lệ phí mới chỉ là chia theo lĩnh vực, rất chung chung, còn quy định cụ thể thì phải có đến cả trăm khoản phí và dăm trăm khoản lệ phí.

Những khoản phí “buồn cười”

“Lệ phí hoa hồng chữ ký là cái lệ phí gì? Tôi đọc mà không thể hiểu nổi”, ĐB Lê Đình Khanh (Hải Dương) bức xúc. “Liệu có phải đó là hình thức “bo” chữ ký không? Hay “hoa hồng” chỉ là “hoa hồng” dành cho chữ ký của “sếp”? Hàng loạt các đại biểu góp ý kiến như để chia sẻ nỗi bức xúc với ông Khanh.

Ngoài ra, theo ông Khanh, còn nhiều loại phí đọc lên thấy “rất buồn cười”, thấy cái gì cũng thu được, không quan tâm đến việc thu chồng, thu chéo. Ông Khanh viện dẫn: Nhiệm vụ của Bảo hiểm y tế (BHYT) là phải phòng bệnh thật tốt để người dân không bị bệnh. Dân đóng BHYT tức là đã đóng cả phần phòng bệnh. Thế mà lại còn quy định bắt dân đóng “phí phòng chống dịch bệnh” nữa. Như thế là “phí chồng phí” rồi còn gì nữa?”, ông Khanh lập luận.
(more…)

Công lý

29/05/2015
Công lý
Huy Đức

Lời bàn góp của Giang Nam lãng tử

Chỉ cần nhìn vào chức vụ Đảng của các vị đừng đầu khối tư pháp thì đủ rõ:

Bộ trưởng công an : Uỷ viên BCT (Trần Đại Quang)

Chánh án Tối cao : UV. TW Đảng

Viện trưởng VKS tối cao: UV. TW Đảng

Bộ trưởng Tư pháp: UV.TWĐ

Vậy thì cơ quan điều tra là CHA của cả khối này rồi !

Than ôi !

GNLT

Dự thảo Luật Tố tụng Hình sự đang được thảo luận tại Quốc hội (tháng 5-2015) đã “tiếp thu” được vài nguyên tắc mà “loài người tiến bộ” đã từng áp dụng từ hàng trăm năm qua. Các đại biểu Quốc hội cũng bắt đầu nhận ra, cho dù nhu cầu chống tội phạm lớn tới đâu cũng không thể chấp nhận oan sai. Tuy nhiên, nếu không nhận thấy nguyên nhân sâu xa của oan sai thì không những không thể thiết kế một nền tư pháp có thể mang lại công lý mà trong vai trò chống tội phạm, nó còn có thể trở thành công cụ của từng băng nhóm.

Dân Trí hay Quan Trí
Không ngạc nhiên khi các tướng công an không ủng hộ quyền im lặng của bị can. Quyền ấy chắc chắn sẽ làm khó hơn cho tiến trình điều tra. Chỉ ngạc nhiên, sao các tướng – những người thực thi (pháp luật) – lại được đặt ngồi trong cơ quan lập pháp.

Quyền không khai những điều có thể trở thành bằng chứng chống lại mình khi chưa có luật sư được người Mỹ đưa vào Hiến pháp năm 1789 (Tu chính án thứ Năm). Tướng Trịnh Xuyên cho rằng áp dụng nguyên tắc này sẽ không phù hợp với dân trí nước ta. Nói như thế thật là xúc phạm người dân Việt Nam, không lẽ sau 70 năm xây dựng CNXH, dân trí nước ta lại thua dân trí Mỹ 226 năm về trước.

(more…)

Nhóm “Vì Một Hà Nội Xanh” tố cáo công an Hà Nội bắt giữ người trái pháp luật

Nhóm “Vì Một Hà Nội Xanh” tố cáo công an Hà Nội bắt giữ người trái pháp luật

VNTB 30/5

  
Chiều ngày 28/5/2015, một số người đại diện cho 19 người bị bắt giữ tùy tiện trong lần tuần hành cách đây một tháng (chủ nhật 26/4, tại Bờ Hồ) của nhóm Vì Một Hà Nội Xanh đã đến trụ sở Công an Thành phố Hà Nội tại 87 Trần Hưng Đạo, quận Hoàn Kiếm, để đưa đơn tố cáo về hành vi bắt người trái pháp luật.

Theo Admin nhóm Vì Một Hà Nội Xanh cho biết một số điểm trong đơn tố cáo này như sau: “Cũng như đông đảo người dân trên cả nước, chúng tôi rất bức xúc và phẫn nộ trước việc chặt phá cây xanh hàng loạt trên địa bàn Hà Nội… Tuy nhiên, ngay tại nơi chúng tôi gặp gỡ, đã xuất hiện một nhóm khoảng hơn một trăm người lạ, tay đeo băng đỏ có chữ “bảo vệ”, mặc đồng phục công an và dân phòng, thậm chí thường phục, vẻ mặt bặm trợn, hung hãn… Họ dang tay cản đường, dàn quân dày đặc chặn đầu khóa đuôi, chĩa loa công suất lớn hết cỡ, phát ra những âm thanh chói tai nhằm quấy nhiễu, phá rối buổi tuần hành ôn hòa của chúng tôi”.

Nhóm người trên đã có hành vi rất thô bạo, xô đẩy, cấu véo chúng tôi, nhất là phụ nữ. Một vài phụ nữ mặc áo dài bị lôi kéo rách cả áo, mất giày mất dép, chân tay xây xước, thâm tím… Tổng cộng 19 người bị bắt giữ tùy tiện lúc 10 giờ sáng cùng ngày”.

Trong quá trình thẩm vấn, họ ra sức mớm cung, ép cung, theo hướng vu khống và bôi nhọ chúng tôi, rằng chúng tôi “tuần hành chỉ vì tiền (được nước ngoài trả)”, “gây rối trật tự công cộng”. Khi chúng tôi hỏi lại họ về bằng chứng, thì không một công an nào đưa ra được bằng chứng về những gì họ cố ý quy chụp, vu khống cho chúng tôi”.

Những người tố cáo này đã khẳng định rằng hành vi của nhóm người mặc thường phục, đeo băng “bảo vệ”, hoặc trang phục dân phòng, công an… đều đã vi phạm pháp luật, xâm hại nghiêm trọng đến quyền của công dân, cụ thể là vi phạm Điều 20 Hiến pháp và Điều 123 Bộ luật Hình sự Việt Nam.

(more…)

Ì sèo đại hội nhà văn…

Giang Nam

Đã đăng VNTB  với tựa đề: “Thuở trời đất nổi cơn Đại hội” ngày 30/5

 Nhà văn là gì?

 Phương Tây người ta gọi là Writer, tức người viết văn nói chung, nói riêng chỉ văn xuôi, kịch. Nếu là nhà thơ thì gọi Poet, tức là người làm thơ (gốc từ poem, poetry).

Giản dị và bình đẳng,  phương Tây gọi Hội nhà văn là Pen Club (câu lạc bộ cầm bút). Đừng nói họ gọi như thế là phương Tây họ coi thường nhà văn đâu nha (bằng chứng là nhà thơ Victor Hugo yên nghỉ cùng các nhà văn, nhà khoa học và vua chúa lỗi lạc nhất của nước Pháp trong điện Pantheon giữa thủ đô. Trong các nhà văn lỗi lạc nằm kề bên nhà thơ V.Hugo có hai nhà văn JJ. Rousseau và Montesquieu cha đẻ của nền cộng hòa nữa đấy).

 Phương Tây cho tự do lập tổ chức nhà văn như là tổ chức xã hội dân sự đúng nghĩa, để trao đổi thông tin và sinh hoạt nghệ thuật, khi cần thiết thì bênh vực lẫn nhau nếu có hội viên bị khó khăn.

Phương Đông phong phú cách gọi hơn: thi nhân, thi sĩ, văn sĩ, văn nhân…Ngày nay TQ gọi người viết văn nói chung là “tác gia” (người sáng tác). Suốt chiều dài lịch sử văn học TQ, các văn nhân thi sĩ tự nguyện lập nhóm (hội) gọi là trường phái, lưu phái , môn phái văn học. Có khi chỉ có ba người đã lập một hội, phái, môn. Tiêu chí cơ bản là cùng ưa thích một khuynh hướng tư tưởng và nghệ thuật. Đơn giản và đúng nghĩa “hội” là thế thôi.

 Người Việt có truyền thống tôn xưng nhà văn, nhà thơ. “Văn gia” vốn gốc cũng là dịch từ tiếng Hán, nhưng người Việt rất trọng chữ “nhà” để xác nhận người ấy thành thạo, giỏi  đầy đủ, toàn diện về mặt văn chương, đáng làm thầy văn cho thiên hạ. Trước Cuộc cướp chính quyền 1945, ở Việt Nam có nhiều dòng văn học, có dòng xưng danh và nêu tuyên ngôn như Tự lực văn đoàn, hoặc không xưng danh đặc biệt mà lấy tên tờ báo hay nhà xuất bản để gọi tên hội (như báo Phong hóa, nhà xuất bản Ngày nay, Đông Dương tạp chíNam Phong tạp chí …). Thời này văn học dân tộc tự do trăm hoa đua nở tưng bừng sắc hương như thế nào tưởng không phải kể lể vì giáo trình lịch sử văn học chính thống đã kể rồi. Chỉ có điều các giáo sư tác giả giáo trình rụt rè e sợ không dám rút ra chân lý cuối cùng:Tự do là sự sống còn của nghệ thuật, điều kiện tiên quyết của nghệ thuật. 

Ngày xưa các triều đại phong kiến VN chưa từng tổ chức xét cấp danh hiệu nhà văn nhà thơ cho ai. Trừ ngoại lệ vua Lê Thánh Tôn yêu văn chương lập ra hội Tao đàn gồm 28 hội viên (hồi ấy gọi là “nhị thập bát tú”). Tự gọi hội mình gồm 28 ngôi sao, vua Lê cũng chỉ thể hiện tính lãng mạn, vui vui vậy thôi chứ không phải kiêu ngạo, độc tài hay chính thức bằng văn bản. Vua Lê cũng dư biết rằng, gọi ai là thi nhân thi sĩ là do công chúng tự  phát truyền miệng, chứ có văn bản pháp quy nào xác định đâu. 

Thi hào Nguyễn Du (17651820) chẳng được ai công nhận hội viên Hội nhà thơ trào Nguyễn, chẳng những thế vua Tự Đức (1829- 1883) say mê Truyện Kiều nhưng vẫn dọa “đánh đòn” thi nhân nếu ông còn sống (vua Tự Đức ra đời khi  Nguyễn Du đã mất được 9 năm). Vua Tự Đức bực bội vì câu thơ “Dọc ngang nào biết trên đầu có ai” khi thi hào miêu tả Từ Hải. Nhưng vua cũng chỉ dọa…cho vui chứ không cấm xuất bản Truyện Kiều, không bắt ban biên tập phải sửa chữa câu nào. Ở nước ta, thời phogn kiến rất ít những vụ án văn tự xảy ra (cùng lúc đó thời Thanh đầy rẫy những vụ án văn tự, gọi là Văn tự ngục). 

Vì sao ngày nay chế độ cộng sản “ưu việt gấp triệu lần tư bản” phải tốn công lãnh đạo quản lý cả việc xét hội viên và đẻ ra cơ man nào là “danh hiệu” và “giải thưởng” ? Cái tổ con chuồn chuồn nó ở đây: học tập rập khuôn Liên Xô XHCN. Họ làm thế để quản lý, nắm chặt văn nghệ sĩ, thế thôi, dễ hiểu quá. Họ đâu có coi trọng văn nghệ sĩ !

 Qua chín kỳ đại hội nhà văn khu vực năm 2015 tiến tới Đại hội toàn quốc, rất nhiều phát ngôn hay và dở, người tự do và kẻ khuôn phép đã được đăng tải cho bạn đọc nghe nhiều. Kỳ đại hội 5, nhà thơ Nguyễn Duy đã ngậm ngùi cảm tác “Đại hội nhìn từ gần” :

Thủa trời đất nổi cơn Đại hội,
Khách làng văn nhiều nỗi truân chuyên;
Xanh kia thăm thẳm từng trên,
Vì ai xuyên tạc cho nên nỗi này.
Trống Hà Thành lung lay bóng nguyệt,
Sương Ba Đình mù mịt thức mây;
Mấy lần Nghị quyết trao tay,
Đêm đêm bàn bạc định ngày khai trương

 TS Nguyễn Xuân Diện cũng ngâm cho kỳ 8 : “ĐẠI HỘI VIII HỘI NHÀ VĂN NGÂM KHÚC TOÀN VĂN (họp tại Hà Nội từ 2- 6/8/2010) :

Thuở trời đất nổi cơn gió bụi

Khách làng văn nhiều nỗi truân chuyên.

Xanh kia thăm thẳm từng trên,

Vì ai gây dựng cho nên nỗi này!

Khắp các web dở hay mọi nhẽ

Khói thuốc lào vần vũ quán văn!

Khắp nơi tán chuyện lăng nhăng,…

(họa Chinh phụ ngâm khúc)

 Đại biểu Đăng Huy Giang (ai biết ông này có câu thơ, bài thơ nào hay ho xin mách cho biết với) dự đại hội khối Hà Nội hăng hái phát biểu: “… nhà thơ Đặng Huy Giang nổ phát đầu tiên ăn giải nhanh nhạy. Ông cho rằng Ban vận động Văn Đoàn Độc Lập có tuyên ngôn, có trang web mà chưa được phép là tổ chức bất hợp pháp rồi, Tây Tầu đều thế đâu chỉ nước mình. Tôi đồng tình với trả lời của Chủ tịch Hữu Thỉnh trên báo Văn nghệ. Tự do là do mình, có khi ngồi tù vẫn tự do ! (Ý này rất độc đáo) Nhà Phật cũng nói thế ! Gần đây có một vài trang mạng chửi Hội Nhà văn thậm tệ, tôi đề nghị Hội phải có công văn chính thức phản đối” (trích chú Tễu blog).

 Cây bút Đặng Huy Giang mê ngủ rồi, ông này chẳng biết tý gì đến lịch sử văn học tổ tiên dân tộc Việt thì mần thơ sao đặng?

 Không thể kể xiết dư luận ồn ào về Đại hội NV năm 2015, chỉ dẫn một phát ngôn Đặng Huy Giang để thấy cách quản lý văn nghệ dưới sự chỉ huy của cây gậy nào đó.

 Không khi chuẩn bị đại hội Nhà văn 9 báo hiệu rất đáng chú ý và nghiên cứu, cũng gần như tư thế chờ đón Đại hội đảng XII năm tới vậy. Hầu hết người ta đều đoán trước kết quả đại hội ít sai lạc, thế mới kỳ!

 

GN

Mây thẻ